Ik vraag me af of social media wel gezond is.

Het is geen geheim dat de aanbieders van social media algorithmes gebruiken om ons zo ver te krijgen dat we meer tijd doorbrengen op hun platformen. Maar wat doet dit met ons brein?

Wanneer we bv in paarden geïnteresseerd zijn dan lezen we daarover, kijken naar video’s en zoeken meer informatie. Een algorithme dat daarbij helpt om die extra informatie te vinden draagt dan bij tot beter inzicht in hoe met paarden om te gaan etc. Het algorithme geeft een positieve bijdrage.

Maar wanneer het om ideologie gaat -en niet alle ideologie is duidelijk als dusdanig herkenbaar- en het algorithme leidt ons naar meer bevestiging van die ideologie, dan is de waarde van het algorithme twijfelachtig. Immers zouden we in het geval van ideologieën niet juist met vragen geconfronteerd moeten worden?

Geconfronteerd worden met een bevestiging van een ideologie maakt de overtuiging sterker. Geeft een dopamine reactie in ons brein die tot herhaling aanzet. Dit voert al snel tot een feedback mechanisme waarmee we enkel nog onze vooroordelen versterken.

Tot nu toe is dat wellicht niet nieuw, er hebben al meerdere mensen over geschreven. Maar ik vraag me af of er nog meer effecten zijn. Met name in de opgroeiende generatie.

De jeugd die nu opgroeit (wel, vanaf ca 2000 ongeveer) groeit op met internet, en sinds ca 2005 met social media. Maar vooral sinds ca 2010 is de invloed van social media flink gegroeid. We zien overal mensen met hun smartphone lopen, geboeid staren naar het scherm en zich verregaand onbewust van hun omgeving.

Wat doet dat met ons brein? Wanneer we niet de gelegenheid hebben om te leren dat we moeten leren, en altijd onmiddellijk een dopamine reactie kunnen losmaken via het scherm, wat doet dat met het brein?

Ik moet je wellicht teleurstellen dat ik hierop geen antwoord heb, het is een vraag waar ik mee zit. De dopamine reactie als beloning voor het leren van iets is enorm belangrijk. Het verkrijgen van een dopamine reactie zonder hiervoor echt iets te moeten doen, zonder hiervoor iets te moeten opgeven, dat lijkt me een recept voor problemen.

Zou het kunnen zijn dat men hierdoor nooit leert dat er moeite nodig is in het leven? En wat zou dat tot gevolg hebben?

Natuurlijk gelt dit niet voor iedereen, er zullen altijd mensen zijn die niet aan social media deelnemen, die niet elke 5 minuten een scherm consulteren. Zou dit uiteindelijk tot een tweedeling kunnen voeren in de mensheid? Een deel dat stuurt en een deel dat -als robots- produceert en consumeert?