In het voorafgaande heb ik geschreven dat sparen en schuld niet alleen nauw samenhangen, maar dat schuld zelfs essentieel is voor spaarders. Waarom bestaat er dan (positieve) rente? Immers, wanneer een spaarder zijn gespaarde liever bij iemand anders onderbrengt als een schuld dan zelf op de producten te blijven zitten dan zou er net zo goed sprake kunnen zijn van negatieve rente als positieve rente. I.e. De spaarder zou de schuldnemer voor zijn schuld betalen ipv andersom.

In de klassieke economische theorie gaat men er van uit dat de spaarder gecompenseerd wil worden voor het risico dat een lening niet terugbetaald wordt en voor het uitstellen van zijn consumptie.

Ik ben van mening dat de klassieke economische verklaring onzin is.

De klassieke economie vergeet de belangrijke rol die de schuldnemer heeft: het voorkomen van ontwaarding. Het voorkomen van ontwaarding is op zich genoeg motivatie voor een spaarder om zijn productie te willen uitlenen. Of er hierbij rente ontstaat of niet hangt alleen af van de marktwerking. Wanneer er veel spaarders zijn en weinig willige schuldnemers zou de rente net zo goed negatief kunnen zijn, I.e. De spaarder betaalt de schuldnemer. Wanneer er meer willige schuldnemers zijn dan spaarders zou er een positieve rente ontstaan waarbij de schuldnemer aan de spaarder betaalt.

Er is imo slechts 1 reden voor de permanent positieve rente die wij kennen: de introductie van geld en de banken. Een bank creëert geen fysieke producten. Het is een service instelling. Voor een bank is dan ook de ontwaarding van de fysieke producten onbelangrijk. Een bank is er veelmeer in geïnteresseerd zijn eigen overleven zeker te stellen. Wanneer een bank echter negatieve rente zou gaan “betalen” aan de spaarders (I.e. de spaarders zouden moeten betalen voor hun spaargeld op de bankrekening) dan zullen de spaarders hun geld bij deze bank weghalen. De bank verliest zijn kapitaal en moet sluiten. Een bank is er bij gebaat om altijd een positieve rente te betalen aan de spaarders en moet daarom ook altijd een positieve rente vragen van de schuldnemers.

Een negatieve rente is in effect aan de producenten: stop met produceren, wij hebben genoeg, ga toch in de zon zitten!

Een positieve rente is ook een effect aan de producenten: meer produceren, er is niet voldoende!

vorige: Sparen en schuld

volgende: Rente en de bankrun