Opmerking: Dit artikel werd oorspronkelijk gepubliceerd op 2011-05-03. Ik heb de oorspronkelijke tekst gelaten, al heb ik hier en daar de tekst wel wat vloeiender gemaakt, en een oeps toegevoegd voor de voorspelling over “eind 2012”.

Dit artikel geeft een overzicht van mijn huidige stand van zaken betreffende deze theorie. Ik doe dit volgens de “vraag en antwoord” methode.

Wat is Freegold?

Nee, het is geen gratis goud :-). De naam is -denk ik- gekozen omdat het aangeeft dat goud volledig vrij wordt verhandeld, zonder manipulatie en zonder derivaten als opties en futures. De kern gedachte achter de freegold theorie is het idee dat de drie rollen van het hedendaagse geld tot twee gereduceerd worden. De rol van geld als oppot middel (sparen) zou verloren gaan en door goud worden overgenomen.

Is goud geld?

Nee, goud is rijkdom. Wanneer we met goud betalen dan is dat ruilhandel. Geld is een claim. Fiat geld is een claim op toekomstige consumptie. Het probleem met een claim is dat deze slechts dan waarde heeft als men het vertrouwen heeft dat de claim gehonoreerd zal worden.

Maar hebben we dan nu geen vrije goudhandel?

Nee. De prijs van goud wordt vandaag de dag voornamelijk bepaald door de papier handel in de futures markt. Papier is geen goud en kan eindeloos worden bijgemaakt. Het is dus vrij gemakkelijk om de prijs van fysiek goud te beïnvloeden door goud derivaten te produceren. Dit effect wordt versterkt omdat veel handelaren in papier goud geen interesse hebben aan fysiek bezit van het goud en dus met hefboom effecten werken. Het hefboom effect is mogelijk omdat de beurzen het toestaan om met (veel) minder dan 100% kapitalisering futures te kopen en verkopen.

Wat is dan fysiek goud?

Fysiek goud is goud dat men in de hand heeft. Alleen dat is fysiek goud. Een bewijs dat er goud op een bank ligt is geen fysiek goud. Dat is papier goud. Zelfs als de bank betaald wordt voor het bewaren van het “goud” dan nog is dit geen fysiek goud. Er zijn genoeg voorbeelden van personen die dachten goud in de bank te hebben en later tot de ontdekking kwamen dat dit niet het geval was. Ook aandelen in fondsen die op de beurs worden verhandeld zijn  geen fysiek goud. Zelfs die van Sprott niet.

Is Freegold een ideologie?

Nee. Nee. Nee. Freegold is een theorie. Net als andere theorieën is de theorie geldig zolang er geen fout wordt gevonden. Freegold is heel nadrukkelijk geen ideologie die probeert om een nieuwe valuta te introduceren die door goud gesteund wordt. De Freegold theorie is ontstaan door huidige ontwikkelingen nauwkeurig te analyseren en daaruit te extrapoleren naar de toekomst. Daarbij wordt terdege rekening gehouden met menselijke (psychologische) factoren en hoe een samenleving reageert op economisch-financiële ontwikkelingen.

Zal er met goud worden betaald volgens Freegold theorie?

Waarschijnlijk niet. Dit is echter niet uitgesloten. Veeleer zal er net als nu met fiat valuta worden betaald. De moderne economie kan niet goed functioneren wanneer de hoeveelheid geld aan de hoeveelheid goud gebonden is. Er is echter een deel van de theorie die het niet uitsluit dat er met goud betaald mag worden indien er een speciale belasting over die betaling wordt geheven. Het goud waar dan mee wordt betaald heeft echter geen vastgelegde waarde, maar de waarde wordt tussen koper en verkoper onderhandeld. Dit betekend dat er gouden munten in omloop kunnen zijn waar alleen de hoeveelheid goud op staat in plaats van een vaste valuta waarde.

Wat bepaald de waarde van goud in de Freegold theorie?

Ah, nu komen we bij de kern van de freegold theorie. In de freegold theorie wordt goud gebruikt als oppot middel. Dwz als spaar middel. Hoewel er geen rente wordt betaalt over fysiek goud, is het toch voordelig om productie overschot (ie. het gespaarde) in goud op te slaan. De locale valuta zal immers een fiat valuta zijn, en hoogst waarschijnlijk aan inflatie ondergaan. De waarde van het gespaarde (het fysieke goud – in eigendom) wordt dan gecompenseerd voor inflatie/deflatie van de lokale valuta. Ook is de waarde verbonden met het wereldwijde gespaarde vermogen. Ook als de locale valuta stabiel is (geen inflatie of deflatie) dan nog zal de waarde van het fysieke goud met de ontwikkeling van het reële gespaarde vermogen over de gehele wereld op en neer gaan. Indien er minder gespaard wordt zal de waarde afnemen, en indien er meer gespaard wordt zal de waarde toenemen. Inflatie/deflatie daargelaten kan men de waarde van het fysieke goud in eigendom zien als een aandeel in het wereldwijd gespaarde vermogen.

Wat adviseert de Freegold theorie?

Volgens de freegold theorie is de beste investering een investering in fysiek goud. De reden hiervoor is dat tegenwoordig de notationele waarde van het reëel gespaarde vermogen in de wereld vele malen groter is dan de notationele waarde van alle goud samen. Volgende de freegold theorie moeten deze waardes aan elkaar gelijk worden (min of meer). Het volgt daaruit dat de waarde van goud moet toenemen in reële zin.

Hoeveel zou de waarde van goud moeten toenemen?

In reële zin ca 10-40 maal (basis 2010). Dat is zonder rekening te houden met hyperinflatie of deflatie. Let wel, het gaat hier om reële waarde, niet om notationele waarde. De notationele waarde is afhankelijk of we met inflatie of deflatie te doen krijgen. Wel is het zo dat de meeste Freegold aanhangers geloven dat er ten minste voor de USD (hyper-)inflatie in het vooruitzicht ligt. Over welk tijdsbestek zou de waarde toename moeten plaatsvinden? Over het algemeen wordt een kort tijdsbestek verwacht. FOFOA zelf noemt als tijd “voor eind 2012”. (2015-08: Oeps!)

Hoe zit het met andere edelmetalen dan goud?

Freegold gaat enkel over goud. Alle andere edelmetalen zijn in de freegold theorie “slechts” grondstoffen. De reden hiervoor is het argument dat de samenleving waarde wil kunnen vergelijken middels 1 standaard. Die standaard is goud, niet zilver, niet platina, palladium of een van de andere edelmetalen. Dit wil niet zeggen dat  zilver (bijvoorbeeld) geen goede investering kan zijn, maar het betekend wel dat zilver als een speculatieve investering gezien wordt.

Wat gebeurt er met goud mijnen als goud zo duur wordt?

Ik heb hints gezien dat er verwacht wordt dat overheden een zware belasting op de winsten van de goudmijnen zullen leggen. Mogelijk dat de goudmijnen een gegarandeerde winst krijgen uitbetaald, en het goud direct aan de overheid moet worden verkocht. Investeren in goudmijnen zou lucratief kunnen zijn, maar niet meer dan in andere ondernemingen.

Wat zal er met de papier prijs van goud gebeuren?

Een van de verrassender uitkomsten van de freegold theorie is dat de prijs van papier goud zal dalen terwijl de prijs van fysiek goud zal stijgen. Zolang er echter nog genoeg vertrouwen in de papier handel is zullen beide gelijk op gaan. Op het moment dat de mensen die papier goud hebben ontdekken dat ze nooit echt goud zullen ontvangen voor hun papier, zullen ze dit papier verkopen. De daarop volgende vloedgolf van papieren goud verkopen zal de prijs van papier goud tot ver onder de prijs van fysiek goud drijven.

Maar zal de overheid het privé goud proberen te confiskeren?

Dit is onwaarschijnlijk omdat er geen voordelen aan zitten voor de overheid. Als de overheid goud zou confiskeren zou de goud dekking van de lokale munt stijgen. Deze stijging maakt de lokale valuta duurder ten opzichte van externe valuta en ondermijnt daardoor de lokale economie. Het is economisch gezien contra productief om goud te confiskeren.

Is er dan een goud reserve nodig?

Nee. Alle valuta worden in goud geprijsd. Zelfs als een land geen goud reserves heeft zal toch de valuta van dat land in goud geprijsd worden. Het is immers altijd mogelijk om met die valuta goud te kopen, ook als het land zelf geen goud heeft.

Kan een land zijn valuta manipuleren onder freegold?

Ja. Een land zou goud kunnen verkopen of kopen om de dekkingsgraad te manipuleren en daarmee zijn valuta meer of minder aantrekkelijk te maken. PS: Maar zonder een vaste goud koers af te dwingen voor zijn valuta.