Ik ben het boek “Debunking Economics” van Steve Keen aan het lezen. Geen gemakkelijk boek maar wel interresant. Zoals de titel al aangeeft, hij veegt de vloer aan met de heersende economische theorieën. Best wel opmerkelijk hoe fout die zijn, en hoe lang dit al bekent is (en er moedwillig mee doorgegaan wordt).

In dit boek ook (indirect) een argument voor het minimum loon.

Met name in libertarische kringen is vaak veel weerstand tegen het minimumloon. Maar dat is wellicht niet altijd terecht. Het beste is dit te illustreren met een voorbeeld:

Gaan we er van uit dat voor een karig bestaan €1000 per maand voor een alleenstaande nodig is. Wanneer er iemand bij intrekt, dan is voor die persoon nog eens €600 per maand nodig. Een huishouden van twee met een karig bestaan heeft dan €1600 per maand nodig.

Wanneer iedereen in de economie die wil werken werk heeft, en de laagste lonen daarmee op €2000 per maand uitkomen (vraag & aanbod), dan hoeft in een echtpaar alleen de man te werken en de vrouw kan thuisblijven. Ze hebben dan zelfs nog €400 euro per maand over voor wat luxe.

Indien er nu om een willekeurige reden plotseling een hoop werknemers bijkomen (het aanbod stijgt) dan zal het laagste loon zakken tot een nieuw evenwicht is gevonden. Zolang echter de man in ons voorbeeld meer dan €1600 euro per maand verdient zal het echtpaar van dit loon kunnen rondkomen. Alleen de luxe verdwijnt.

Problemen gaan ontstaan wanneer het nieuwe laagste loon beneden de €1600 euro per maand valt. Nu kan het echtpaar niet langer rondkomen, en de vrouw zal ook moeten gaan werken.

Aha! Nu neemt het aanbod van werknemers toe! Wanneer dit op grotere schaal gebeurt dan voert de toename van aanbod tot een lagere prijs voor het werk. Welke tot meer vraag voert, welke tot een lagere prijs voert etc. Een vicieuze cirkel is ontstaan die tot extreem lage lonen voert en veel mensen in de problemen drijft.

In dit geval zou een minimumloon die een inkomen garandeert van €1600 per maand uitkomst bieden.

Het bovenstaande verwaarloost een aantal macro economische aspecten die ook belangrijk zijn, het is enkel ter illustratie bedoelt.

Het primaire probleem bestaat daarin dat vraag en aanbod van werk/inkomen niet perfect flexibel is. Een persoon kan niet aan/uit gezet worden. Iemand die leeft, heeft inkomsten nodig. Kunnen de boeren bij een overaanbod van melk de ongewenste melk in een sloot dumpen (en zo de prijs van de rest hoog houden), zo is het niet mogelijk om “overbodige personen” te dumpen. Dit zorgt er voor dat bij lage lonen er een race naar nul kan ontstaan waar niemand iets aan heeft. Ook de ‘echte’ kapitalisten niet.

Nu is het minimumloon slechts 1 van de mogelijke oplossingen. Er zijn ook andere te bedenken, bijvoorbeeld werktijd verkorting of diploma eisen etc. Alles wat het aanbod van werknemers beteugeld tot een niveau dat een leefbaar minimumloon garandeert is in wezen mogelijk.

PS: Dit maakt mijn artikel over het minimumloon onjuist, ik zal dat ter zijner tijd aanpassen.