Het valt niet te ontkennen dat de meerderheid van de Nederlanders op dit moment geen noemenswaardige religieuze overtuiging hebben. Misschien staan er nog een hoop ingeschreven bij een kerk, maar de kerken zelf blijven zo goed als leeg op zondag. (Volgens het CBS rekent nog maar 50% van de Nederlanders zich tot een kerkelijke gemeente)

De schrijver James Kunstler heeft een tijdje terug ooit eens het idee gelanceerd dat Japan als eerste land vrijwillig terugkeert naar het pre-industrieel tijdperk.

Nadenkend over de hoogtij dagen van de westerse cultuur, en de rol van het christendom daarin is de vraag eigenlijk deze: Kan de westerse cultuur overleven zonder een grote rol van het christendom?.

En onvermijdelijk smolten deze drie samen: Zal het westen ooit vrijwillig besluiten om terug te keren naar de religieuze wortelen van het christendom?

Ik kan me niet voorstellen dat mensen plotseling weer religieus worden wanneer ze bewust afstand hebben genomen van de religie. Maar velen hebben niet bewust afstand genomen. En het is een feit dat vele mensen terugkeren naar de kerk wanneer ze ouder worden.

Maar je hoeft natuurlijk niet in God te geloven om toch voor de Kerk te kiezen. Het is mogelijk om “kerkelijk” te zijn zonder in het bestaan van God te geloven. Jordan Peterson heeft met zijn interpretaties van de bijbel verhalen vele mensen aan het denken gezet. En er zijn inmiddels zelfs mensen die zich “atheïstische christenen” noemen. Die in woord en daad leven naar de christelijke waarden, zonder in God te geloven. Zulke mensen zouden de kerk kunnen bezoeken voor gemeenschapszin, bezinning en rituele beleving.

Zoals je in vorige posts hebt kunnen lezen, ik geloof dat de maatschappij een anker nodig heeft om niet af te glijden in chaos. Wanneer dit gezichtspunt zich door zou zetten, zou het dan niet mogelijk zijn dat we vrijwillig (ook als “ongelovigen”) weer teruggaan naar een kerkelijke samenleving?

Het idee van Kunstler lijkt me opeens zo gek nog niet. Ik weet niet of Japan de eerste zou zijn. Ik weet niet of dit überhaupt zal gebeuren, maar er zijn wel zinnige argumenten voor te bedenken.