Warm water is iets wat de meeste mensen elke dag gebruiken, zonder er veel bij na te denken. Je draait de kraan open en het warme water stroomt eruit. Toch zit er meer achter dan je denkt. Van de juiste temperatuur tot veilig gebruik en slimme installaties: er valt genoeg te ontdekken over hoe heet kraanwater werkt in jouw huis.
De juiste temperatuur voor veilig gebruik
Het water in je boiler of warmwatertoestel wordt bij voorkeur bewaard op minimaal 60 graden Celsius. Op die temperatuur kunnen schadelijke bacteriën, zoals de legionellabacterie, niet overleven. Die bacterie groeit juist goed in lauwwarm water, tussen de 25 en 50 graden. Dat is waarom experts aanraden om de watertemperatuur in je verwarmingssysteem niet te laag in te stellen, ook niet als je energie wilt besparen. Aan de kraan zelf is het uiteraard niet prettig om je handen of lichaam te wassen met 60 graden heet water. Een mengkraan of thermostaatkraan zorgt er dan voor dat het water op een aangename temperatuur uitkomt, meestal rond de 38 tot 42 graden.
Hoe een thermostaatkraan werkt
Een thermostaatkraan in de douche heeft twee knoppen: één voor de temperatuur en één voor de waterdruk. De temperatuurknop kan links of rechts zitten, afhankelijk van het merk. Dat maakt voor het gebruik geen verschil. Wat wel uitmaakt, is aan welke kant de warmwaterleiding is aangesloten. Die hoort standaard links te zitten. Zit de aansluiting rechts, dan kan de kraan verkeerd functioneren of een omkeerelement nodig hebben. Weet je niet zeker hoe jouw leidingen lopen? Zet de kraan op de warmste stand en voel aan beide aansluitingen welke kant warm wordt. Zo weet je direct waar het hete water vandaan komt.
Warm water besparen zonder in te leveren op comfort
Een gemiddeld huishouden gebruikt een flink deel van zijn energieverbruik aan het opwarmen van water. Douchen, handen wassen, afwassen: het telt allemaal op. Toch zijn er manieren om zuiniger te zijn zonder dat je koude douches hoeft te nemen. Een doorstroomboiler of combiketel verwarmt het water alleen op het moment dat je het nodig hebt, in plaats van een hele tank warm te houden. Dat scheelt energie. Ook een waterbesparende douchekop helpt: die geeft minder water per minuut, maar voelt door de luchtinmenging toch krachtig aan. Korter douchen is de meest directe manier om zowel water als energie te besparen, al is dat voor veel mensen makkelijker gezegd dan gedaan.
Onderhoud en aandachtspunten voor je installatie
Leidingen en toestellen die heet water vervoeren of opslaan, vragen aandacht. Kalk is een veelvoorkomend probleem in gebieden met hard water. Het slaat neer in leidingen, op verwarmingselementen en in de boiler. Dat vermindert de werking van je installatie en kan op den duur schade veroorzaken. Ontkalkingsmiddelen of een waterontharder kunnen dat tegengaan. Daarnaast is het verstandig om je boiler regelmatig te laten controleren door een erkend installateur. Oude toestellen werken minder zuinig en kunnen veiligheidsrisico’s opleveren. Een lekkende aftapkraan, afwijkende geluiden of bruinachtig water zijn signalen dat er iets niet klopt en dat je beter een vakman kunt inschakelen.
Veelgestelde vragen
Op welke temperatuur moet warm water uit de kraan komen?
Kraanwater dat als warm wordt ervaren, heeft meestal een temperatuur tussen de 38 en 45 graden Celsius. Voor hygiënisch douchen is dat prettig en veilig. Het water in de boiler zelf wordt bewaard op minimaal 60 graden om bacteriegroei te voorkomen. Een mengkraan of thermostaatkraan brengt het water terug naar een comfortabele temperatuur.
Waarom duurt het soms lang voordat warm water uit de kraan komt?
Het duurt soms lang voordat warm water uit de kraan komt omdat het koude water dat al in de leidingen zit er eerst uit moet stromen. Hoe langer de afstand tussen de boiler en de kraan, hoe langer dat duurt. Een circulatiepomp kan dit oplossen: die houdt het verwarmde water continu in beweging door de leidingen, zodat het meteen beschikbaar is.
Is het slecht om de boilertemperatuur lager in te stellen om energie te besparen?
De boilertemperatuur te laag instellen om energie te besparen is af te raden. Onder de 60 graden kan de legionellabacterie zich vermenigvuldigen in het stilstaande water. Die bacterie kan longontsteking veroorzaken als je het water inademt via damp. Het is veiliger om de temperatuur op 60 graden te houden en energie te besparen op andere manieren, zoals korter douchen of een zuiniger toestel gebruiken.
Wat is het verschil tussen een boiler en een doorstroomboiler?
Een gewone boiler slaat een voorraad warm water op in een tank en houdt die voortdurend op temperatuur. Een doorstroomboiler heeft geen tank en verwarmt het water op het moment dat je de kraan opendraait. Een doorstroomboiler verbruikt daardoor minder standby energie, maar heeft een hogere capaciteit nodig om grote hoeveelheden water snel te verwarmen.
